Fıkıh

Hanefi Fıkhında Adet Kabı (Menstruation Cup), Pamuk, Ped ve Tampon Kullanımı

ADET KABI (MENSTURAL CUP), PAMUK, PED YA DA TAMPON KULLANMAK
Bakire kızların adet dönemlerine özel pamuk kullanmaları, dul kadınların her zaman için pamuk kullanmaları sünnettir. Misk veya caiz olan farklı bir kokuyla kokulandırılması da sünnettir.1
Sahabe annelerimiz hayız bezlerini Hz. Aişe (radiyallahu anha) annemize hayızlarının bitip bitmediğini sormak için gönderirlerdi. (Muvatta/1;59) Allah hepsinden razı olsun.
Adet Kabı, Pamuk, Ped ya da Tampon Kullanılması
Kadının iki vajinası vardır; iç ferc ve dış ferc. Dış ferc yani dış vajina dübüre yani makata göre kalça gibidir.2 Pamuk vajinanın içine ya da dışına konulur. Adet bezi ve ped vajinanın dışına, adet kabı ya da tampon ise içine konulur. Pamuğun vajinanın dışına konulması sünnettir.3  
Adet Kabı, Pamuk, Ped ya da Tampon Kullanılırken Adetin Başlaması
Pamuk, ped ya da adet bezi, vajinanın dışına konulduğunda; bunların içinde az bir miktar bile ıslaklık oluşsa, ıslaklık dış kısma geçmese bile hayız başlamış olur.4,5 Çünkü kan çıkmış olur.
Pamuk, tampon ya da adet kabı (menstural cup) vajinanın içine konulduğunda; bunların sadece iç kısmında ıslaklık oluşsa hayız başlamış olmaz. Islaklık dış kısma geçmişse bakılır; pamuk, tampon ya da adet kabı vajinanın dışı hizasına gelmiş, dışına çıkmış ya da vajinadan düşmüş ise hayız başlamış olur. 6,7 Pamuk, tampon ya da adet kabı vajinanın dışına kadar gelmemişse hayız başlamış sayılmaz. Ancak bunlardan kan sızacak olsa ve kan vajinanın kenarlarına hizalansa ya da dışına sızsa hayız başlamış demektir. 
Bu durumlarda hayzın başlangıcı, sızıntının vajinanın kenarlarında ya da dışında görüldüğü andır.
Kan az bir miktar bile çıktıktan sonra pamuk, adet kabı ya da tamponla engellense bile hayız başlamış olur.
Uykudan Önce Adet Kabı, Pamuk, Ped ya da Tampon Kullanılırken Adetin Başlaması
Kadın temizlik dönemindeyken gece uyumadan önce pamuk ya da pedi vajinanın dışına koyduktan sonra uyusa ve tan yeri ağardığında (sabah vaktinde) kan görse ihtiyaten en yakın vakitten itibaren hayız sayılır. Burada en yakın vakit sabah vaktinin girmesinden hemen sonraki andır. Dolayısıyla kadın yatsı namazını kılmamışsa kaza etmelidir.8 
Ancak kadın uykudan önce pamuk, adet kabı ya da tamponu vajinanın içine koysa ve kan dışarı sızmasa, kan görülmediğinden hayız başlamamış olur.9
Uykudan Önce Adet Kabı, Pamuk, Ped ya da Tampon Kullanılırken Adetin Bitmesi
Adet durumundaki kadın gece uyumadan önce adet kabı, pamuk, ped ya da tamponu koyduktan sonra uyusa ve tan yeri ağardığında (sabah vaktinde) bunlarda saf beyaz ya da şeffaf akıntı görse gece hiç kan görmemiş demektir. Bu kadının yatsı namazını, kılmamış ise, kaza etmesi gerekir.10
Doğrusunu ancak Allah bilir.

Resim
adet kabi kullanmak

Mu’tade, Mübtedie ve Mudille Kadın Nedir? Hanefi Fıkhında Adet Halleri

MU'TADE, MÜBTEDİE ve MUDILLE KADIN
Mu’tade (Adeti Sabit) Kadın
Buluğa ermesinden itibaren sahih kan ve sahih temizlik veya sadece birini gören, adeti sabit olmuş kadına mu’tade denir.1,2,3 Burada bahsedilen adet hem hayız yani adet kanı, hem de nifas yani lohusa kanı içindir.
Bu kadın 3 gün kan, 15 gün temizlik görse, hem temizlikte, hem de hayızda adet sahibi olur. Daha sonra göreceği hayızda bu adet esas alınarak hareket edilir. Bu konu ile ilgili daha detaylı bilgiyi İstihaze yazımızda bulabilirsiniz.
Aynı şekilde doğurduktan sonra 34 gün nifas kanı görse ve 40 gün içinde başka kan görmese, nifas adeti 34 gün olarak belirlenmiş olur. Sonraki doğumunda kanaması 40 günü aşarsa önceki adeti olan 34 gün lohusa kabul edilir. 34. günden sonraki namaz ve varsa farz, vacib oruçlarını kaza eder. Gördüğü kan 34 günden, az ya da çok, farklı olursa ve 40 günü geçmezse nifas adeti, kan gördüğü gün kadar olarak değişir.
Mübtedie (İlk Defa Hayız Gören) Kadın
İlk defa hayız veya nifas gören kadına mübtedie ya da mübtedee denir.4,5,6 Bir kız ya ilk defa hayız görmekle ya da doğurmakla buluğa erer. Yaşın alt sınırında sahih olan görüş dokuzdur.
İlk defa hayız gören kızın 3 ila 10 gün arasında gördüğü kan hayızdır. 10 günü aşan kısmı özür kanıdır. Daha sonra 10 günden az hayız kanı görmedikçe hayız adeti 10 gündür.
Mudille (Adetini Şaşıran) Kadın
Adetini unutan kadına mudille, dalle ya da mütehayyire denir. Kadınların yazarak ya da ezberleyerek de olsa adet günlerini korumaları vaciptir.7,8,9 
Delirme, bayılma ya da dini konularda gevşeklik göstermekle adetini unutan kadının sürekli kan görmeye başlaması (kanının istimrar etmesi) durumunda:
Bu kadın adeti ile ilgili zayıf da olsa bir kanaat sahibi ise:
 

  • Önce kadının kalbine danışıp kanaat yolu ile adet günlerini belirlemesi gerekir. Namazda kıblenin yönü ile ilgili araştırma yapan kişi gibi bu kadın da adet günlerini araştırmalıdır.
  • Kanaatine göre hayızlı olduğuna inanıyorsa o vakit namazı bırakır.
  • Yine kanaatine göre temizlik vaktinde olduğunu düşünüyorsa her namaz vakti için abdest alıp namazını kılar.
  • Kanaat olarak hayız ve temizlik arasında kalmış ise her vakit için gusül alıp namazını kılar.10

Bu mudille kadının ağır basan kanaati yoksa ihtiyata göre amel etmesi vacip olur. Bu kadının temizlik ve hayız adeti hakkında rakam verilemez. Mudille kadın11:
 

  • Her vakit için gusül alır ve namazını kılar.
  • Mescide giremez.
  • Tavaf yapamaz ancak farz olan ziyaret tavafını yapması gerekir.
  • Ziyaret tavafı yaptıktan 10  gün sonra bu tavafı iade eder.
  • Sader yani veda tavafını da yapar ancak bunu iade etmez.
  • Musafa yani Kur’an-ı Kerime dokunmaz.
  • Eşiyle cinsel ilişkiye giremez.
  • Nafile namaz kılamaz.
  • Nafile oruç tutamaz.
  • Farz, vacib ve müekked sünnet namazları kılabilir.
  • Farz namazlarının ilk iki rekatı dışında Kur’an okumaz. Fatiha dışındaki surelerden kısa olanları okur.
  • Vitr namazında kunüt dualarını okuyabilir.
  • Ramazan orucunu kesmeden tutması vacibtir.
  • Kazaları ile ilgili ise bir hocadan detaylı bilgi almasında fayda vardır zira adetini şaşıran kadının kaza hesabı oldukça detaylıdır. Şüpheden korktuğumuz için burada detaylandırmak istemiyoruz.

Doğrusunu ancak Allah bilir.

Resim
adet-gunlerinden-emin-olamamak

Hayız Nedir? Regl Süresi, Başlangıcı ve Fıkhî Hükümler (Güncel ve Detaylı Rehber)

Hayız (Regl) Nedir

Hayız kelime manası olarak akmak anlamına gelir. Fıkıhta hayız ise hamilelik, doğum veya hastalık sebebiyle olmaksızın rahimden gelip vajinadan çıkan kandır. Hayız, kanın ortaya çıkması ile başlar. Kanın çıkması, vajinanın iki kenarını hizalaması ya da kadın pamuk kullanıyorsa pamuğun ıslaklığının dışarı sızması ile de olur. Bu kan hükmi de olabilir.(1,2,3) Temizlik dönemindeki kadın, kanın vajinasına indiğini hissetse fakat kan görünmese hayız başlamamıştır. Henüz görülmeyen kan, yatağındadır. Yatağında (yerinde) olan şeye ise açığa çıkmadığı sürece dışarı çıkmış hükmü verilmez.

Hayız ayrıca başlamasıyla kızın buluğa erdiği kandır. Peygamber Efendimiz, sallallahu aleyhi ve sellem buyurdular ki: “Hayızlı (buluğa ermiş) kadın başörtüsüz namaz kılamaz.” (Ebu Davud/641, İbn Mace/655)

Hayzın Müddeti (Reglin Süresi)

Hayzın  en az müddeti 3 gün, 3 gecedir.(4,5,6,7,8) Yani 72 saattir. En fazlası ise geceleriyle beraber 10 gündür.(9,10,11,12,13) Yani 240 saattir.
Peygamber Efendimiz, sallallahu aleyhi ve sellem buyurdular ki: ”Bakire ve dul kadın için hayzın en az müddeti geceleriyle beraber üç gündür. En fazla müddeti ise geceleriyle beraber on gündür.” (Darektuni/845)

Hayzın Başlaması

Hayız kanın vajinadan dışarı çıkmasıyla başlar.(14,15) Hayzı başlatan kan bulanık olabilir, kıpkırmızı kan renginde olmasına gerek yoktur.(16)

Hayzın Uykuda Başlaması

Kadın temizlik dönemindeyken gece uyumadan önce pamuk ya da pedi vajinanın dışına koyduktan sonra uyusa ve tan yeri ağardığında (sabah vaktinde) kan görse ihtiyaten en yakın vakitten itibaren hayız sayılır. Burada en yakın vakit sabah vaktinin girmesinden hemen sonraki andır. Dolayısıyla kadın yatsı namazını kılmamışsa kaza etmelidir. (17)

Ancak kadın uykudan önce pamuk, adet kabı ya da tamponu vajinanın içine koysa ve kan dışarı sızmasa, kan görülmediğinden hayız başlamamış olur. (18)

Hayız Süresi İçindeki Temizlik

Hayız müddeti içerisinde kesilen kanlar arasındaki temizlik de hayız kabul edilir.(19,20,21,22) Yukarıda bahsettiğimiz, kanın hükmi olması da bu anlama gelir. 1 gün hatta bir an kan gördükten sonra 5 gün temizlik görüp sonra kan görse, 6 günün tamamında hayız sayılır. Çünkü hayız müddetinin tamamında kan görmek şart değildir.

Hayzın Sona Ermesi (Adet olan hayız)

Hayız kanının kesilmesiyle adet sona erer. Kanın kesilmesinden maksat kırmızı, kahverengi, başka renk ya da bulanık akıntının sona erip şeffaf ya da kireç beyazına dönmesidir.(23) Halis beyaz dışındaki siyah, kırmızı, sarı, bulanık, yeşil, toprak rengi gibi tüm renkler hayız hükmündedir.(24,25)

Sahabe annelerimiz hayız bezlerini Hz. Aişe annemize (radiyallahu anha) gönderirlerdi. O da ”Saf beyazı görünceye kadar acele etmeyiniz” buyurdular. (Muvatta/1;59)

Hayzın Uykuda Bitmesi

Adet durumundaki kadın gece uyumadan önce adet kabı, pamuk, ped ya da tamponu koyduktan sonra uyusa ve tan yeri ağardığında (sabah vaktinde) bunlarda saf beyaz ya da şeffaf akıntı görse gece hiç kan görmemiş yani uyumadan önce adeti bitmiş demektir. Bu kadının yatsı namazını, kılmamış ise, kaza etmesi gerekir.(26)

Hayız Süresinin Değişmesi

İmam Ebu Yusuf (Rahimehullah)’a göre evvelce sabit olan adet, muhalifinin bir kere görülmesiyle sona erer.(27,28,29)  Yani kan, 10 günü aşmazsa, görülen kan günlerinin tamamı hayız olur. Kan günleri önceki adet günlerine eşit olmazsa, son görülen kan günlerinin sayısı kadının adeti olur. (30) Mesela, bir önceki döngüsünde 6 gün hayız gören kadın, 7 gün kan gördüyse adeti artık 7 gün olur. Aynı kadın 5 gün gördüyse adeti artık 5 gün olur ancak ihtiyat gereği 6 günü tamamlayıncaya kadar kocası ile cinsel ilişkiye giremez. Çünkü adeti, eski adeti üzere 6 güne uzayabilir. 

Önemli Not: Biz bu konuda İmam Ebu Yusuf (Rahimehullah)’ın hükümlerini baz alıyoruz. Çünkü geleneksel medrese ve günümüz Ehlisünnet vel Cemaat alimlerinin çoğu, hükmün kolaylığı nedeniyle bu fetvayı baz alırlar.(31,32,33)
Bu konuda İmam Muhammed (Rahimehullah)’ın fetvası farklıdır. Ona göre var olan adetin değişmesi, muhalif adetin 2 kere görülmesiyle olur.(34) İmam Serahsi de bu görüşü baz almaktadır.(35) Doğrusunu ancak Allah bilir.



1, Ahmet Mahmut ÜNLÜ, İman İslam İlmihali (İstanbul:Tuana Basın Yayın, 2015), 233
2 Ahmet Mahmut ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi (İstanbul:Tuana Basın Yayın, 2015), 7
3 İmam Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, çev. Hüsamettin VANLIOĞLU, Fatih KALENDER, Abdullah HİÇDÖNMEZ ve Emin Ali YÜKSEL (İstanbul: İsmailağa Yayınevi, 2024), 14
4 ÜNLÜ, İman İslam İlmihali, 236
5 ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi, 13
6 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 19
7 İmam Mevsili, El-İhtiyar, çev. Hüsamettin VANLIOĞLU, Fatih KALENDER, Abdullah HİÇDÖNMEZ ve Emin Ali YÜKSEL (İstanbul: İsmailağa Yayınevi, 2022), 75
8 İmam Serahsî, Mebsut, ed. Cevat AKŞİT, cilt 9, (İstanbul: Gümüşev Yayınları, 2018)232
9 ÜNLÜ, İman İslam İlmihali, 236
10 ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi, 13
11 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 19
12 Mevsili, El-İhtiyar, 75
13 Serahsî, Mebsut, 232
14 Mevsili, El-İhtiyar, 77
15 Serahsî, Mebsut, 237
16 Mevsili, El-İhtiyar, 76
17 Serahsî, Mebsut, 238
18 İmam Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 25
19 ÜNLÜ, İman İslam İlmihali, 233
20 ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi, 7
21 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 19
22 Mevsili, El-İhtiyar, 76
23 Mevsili, El-İhtiyar, 76
24 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 32
25 Serahsî, Mebsut, 236
26 Serahsî, Mebsut, 238
27 ÜNLÜ, İman İslam İlmihali, 240
28 ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi, 21
29 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 23
30 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 39
31 ÜNLÜ, İman İslam İlmihali, 240
32 ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi, 21
33 Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, 39
34 ÜNLÜ, İman İslam İlmihali, 240
35 Serahsî, Mebsut, 237

Resim
adet dongusunun asamalari

Hayız Fıkhında İntikal Nedir?

HAYIZ FIKHINDA İNTİKAL
Hayız ve Nifas Adetinin Sabit Olması ve Değişmesi
Nifas adeti, doğumun ardından 40 güne kadar kan gördüğü gün sayısı ile sabit olur. İkinci doğumun ardından farklı adet görürse nifas adeti değişmiş olur. Yani nifas adeti bir kere görülen sayı ile sabit olduğu gibi ona uymayan sayıyı görmek ile de değişir.1,2,3
Hayızla ergen olan kızın 3 günden fazla ve 10 günden az kan görmesi ile hayız adeti sabit olur.
Kadının hayız adetinin değişmesi, bir kere muhalifini yani farklısını görmekle olur.4,5,6 Yani adeti 5 gün hayız görmek olan kadın, adeti bittikten sonra 15 gün temizlik görüp 7 gün kan görse adeti artık 7 gün olur. Muhalif kanın adeti değiştirmesi için 3 günden fazla, 10 günden az olması gerekir çünkü kanın 3 günden azı, 10 günü aşan kısmı istihazedir.
Her ay düzensiz hayız gören bir kadının hayız ve temizlik günlerini hesaplaması için adetin intikalini yani değişmesini iyi bilmesi gerekir.
İntikal iki şekilde olur:
 

  • Mekan ve mevzi yani günlerin yeri açısından intikal.
  • Sayı açısından intikal

Mekan Açısından İntikal
Adetin alışılagelmiş günlerin dışında görülmesiyle adetin mekanı değişmiş olur. Mesela adeti her ayın ilk 5 günü kan görüp 25 gün temizlik görmek olan kadın, sonraki ay 5 gün kan gördükten sonra 20 gün temizlik görse, hayız adetinin mekanı değişmiş olur. Ancak sayı bakımından değişmemiştir.
Temizlik günleri de 25 günden 20 güne sayı olarak intikal etmiş olur.
Sayı Açısından İntikal
Adetin alışılagelmiş sayısından farklı olarak görülen hayız günleri sayısı ile adetin sayı aşısından intikal etmesi demektir. Görülen hayız kanının 3 günden fazla ve 10 günden az olması gerekir çünkü bu aralığın dışında görülen kan istihaze yani özür kanıdır. İstihaze ile sayı belirlenemez.
Mesela adeti her ayın başında 5 gün kan görüp 25 gün temiz kalmak olan kadın sonraki ayın başında 11 gün kan görse adeti, yine 5 gün olur. Bu kadının adeti sayı açısından değişmemiştir. Kalan 6 gün ise istihazedir. 
Tembih: Adeti 5 gün kan görüp 25 gün temizlik görmek olan kadın sonraki ay 10 günden fazla kan görürse adeti mutlaka 5 gün olarak kalmayabilir. Bu konu ile ilgili ayrıntılı tafsilatı İstihaze yazımızdan okuyabilirsiniz.

Resim
huzurlu müslüman kadın

İstihaze Nedir ve İbadetlere Etkisi

İSTİHAZE VE İSTİHAZEDE HAYIZ SÜRESİ
İstihaze (Özür Kanı) Nedir
Hayız fıkhında istihaze, rahimden değil, vajinanın içinden gelen kandır. Bu kan hükmi de olabilir.1,2,3,4 Demi-i fasit ya da bozuk kan da denir. İstihaze kanı, hamile olmayan kadının hayız dönemi dışında gördüğü kandır. 5 

İstihaze’nin (Özür Kanının) Türleri
 

  1. 9 yaşından önce ya da bir kızın hayız görebileceği en düşük yaştan daha aşağı bir yaşta görülen kan istihaze kanıdır.
  2. Hayızdan kesilmiş, menopoz dönemindeki kadınların kırmızı ve siyah dışında gördüğü kanlar hayız kanıdır. Tercih edilen görüşe göre bu yaş 55’tir.
  3. Hamile kadının gördüğü kan istihaze yani özür kanıdır.
  4. Doğum yapan kadının gördüğü ilk nifas yani lohusalık kanından 40 gün geçtikten sonra gördüğü kan hayzı başlayana kadar istihazedir. Bu konu hakkında detaylı bilgiyi lohusalık ile ilgili yazımızda okuyabilirsiniz.
  5. Hayzın en az müddeti olan 3 gün 3 geceden az görülen kan istihazedir.
  6. 10 günden fazla görülen kanın adet günlerine denk gelen kısmından fazlası istihazedir. Şimdi bu meseleyi açalım.

Yani adeti 5 gün kan görmek olan kadın sonraki ay 12 gün (aralıklı ya da sürekli) kan görse, kan gördüğü günler 10’u geçtiği için, bu günlerin 5 günü hayız, 7 günü istihaze kabul edilir. İstihazenin hükmi olması böyledir. 
Hayız Süresinden Aşan İstihaze (Özür Kanı)
Adeti 5 gün kan, 25 gün temizlik görmek olan kadın düşünelim. Bu kadın hep ayın birinde adet oluyor yani ayın birinci gününde hayız kanı görüyor olsun.
Adetinden sonra kanaması uzarsa:
1. Durum: Adetin başlangıç Tarihi Değişmezse 
Bu kadın 5 gün kan 25 gün temizlik gördükten sonra diğer ay ayın 1. gününden 12. gününe kadar (12. gün dahil)kan görürse, adeti olan ilk 5 gün hayız, sonraki 7 gün ise istihaze sayılır. Bu kadın sadece ayın 1’i, 9’u ve 12’sinde kan görmüş olsaydı da durum değişmezdi. Çünkü 15 günden az temizlik, sürekli kan gibi olacağından bu kadın 1’inden 12’sine sürekli kan görmüş sayılır.
Not: Bu kadın ayın 9’una kadar yani 10 günden az kan görmüş olsaydı adeti 9 güne değişecekti. Ya da ayın 4’üne kadar kan görseydi adeti 4 güne değişecekti. Kanaması 10 günü aştığı için hüküm en son sağlıklı adetine göredir.

2. Durum: Adetin başlangıç Tarihi Gecikirse
Bu kadın 5 gün kan 25 gün temizlik gördükten sonra diğer ay ayın 3. gününden 14. gününe kadar (14. gün dahil)kan görürse, normal adeti olan ilk 5 günün sadece son 3 günü (3.,4.,5. günler) hayız, sonraki 9 gün ise istihaze sayılır. Bu kadın sadece ayın 3’ü, ve 14’ünde kan görmüş olsaydı da durum değişmezdi. Çünkü 15 günden az temizlik, sürekli kan gibi olacağından bu kadın 3’ünden 14’üne sürekli kan görmüş sayılır.
Burada adetin neden 5 gün olarak kaymamasına cevap ise adetin mekanında değişiklik olmamasıdır. Yukarıda belirttiğimiz, 10 günden fazla görülen kanın adet günlerine denk gelen kısmından fazlası istihazedir, hükmü gereğince bu kadının adet mekanında nisap miktarı yani 3 gün kan görüldüğünden adetinin mekanında değişiklik olmamış, denk gelmeyen kısımlar istihaze olmuştur. Ayın 5’inden sonraki günlerin namazı, varsa farz ve vacip oruçları kaza edilecektir.

2. Durum: Adeti ayın ilk 5 gün kan görmek olan kadın, adeti geciktikten sonra 12 gün kan görürse

3. Durum: Adetin başlangıç Tarihi Çok Gecikirse
Bu kadın 5 gün kan 25 gün temizlik gördükten sonra diğer ay ayın 4. gününden 15. gününe kadar (14. gün dahil)kan görürse, normal adeti olan ilk 5 günün içinde nisap miktarı (3 gün) kan görmediği için ayın 4’ünden 8’ine kadar hayızlı sayılır. 9’undan 15’ine kadar gördüğü kanlar istihazedir. 
Burada adetin neden bir önceki örnek gibi adet günleri içinde kaymamasına cevap ise artık adetin mekanında (1. ve 5. günler) nisap miktarı kan görülmediğinden, adet mekanında bu ay için değişiklik olmuştur. Ayın 8’inden sonraki günlerin namazı, varsa farz ve vacip oruçları kaza edilecektir.
Bu kadının sonraki aylar için adeti yine adeti ayın 1’inden 5’ine hesaplanacaktır. Çünkü adetinin mekanı yer değiştirmemiştir.

3. Durum: Adeti ayın ilk 5 gün kan görmek olan kadın, adeti çok geciktikten sonra 12 gün kan görürse

Adetinden önce kanaması başlarsa:
1. Durum: Adetin bitiş Tarihi değişmezse
Bu kadın 5 gün kan 24 gün temizlik gördükten sonra ayın 30. gününden sonraki ayın 11. gününe kadar (11. gün dahil)kan görürse, adeti olan ilk ayın ilk 5 günü hayız, adetinin mekanı dışındaki 30. gün ve 6 ila 11. günler istihaze sayılır. Bu kadın sadece ayın 30’u ve 11’inde kan görmüş olsaydı da durum değişmezdi. Çünkü 15 günden az temizlik, sürekli kan gibi olacağından bu kadın 30’undan 11’ine sürekli kan görmüş sayılır.

1. Durum: Adeti ayın ilk 5 gün kan görmek olan kadın, 12 gün kan görürse

2. Durum: Adetin bitiş Tarihi değişirse
Bu kadın 5 gün kan 17 gün temizlik gördükten sonra ayın 23. gününden sonraki ayın 4. gününe kadar (4. gün dahil)kan görürse, normal adeti olan ilk 5 günün sadece ilk 4 günü (1., 2., 3., 4. günler) hayız, önceki 8 gün ise istihaze sayılır. Bu kadın sadece ayın 23’ü, ve 4’ünde kan görmüş olsaydı da durum değişmezdi. Çünkü 15 günden az temizlik, sürekli kan gibi olacağından bu kadın 23’ünden 4’üne sürekli kan görmüş sayılır.
Burada adetin neden 5 gün olarak kaymamasına cevap ise adetin mekanında değişiklik olmamasıdır. Yukarıda belirttiğimiz, 10 günden fazla görülen kanın adet günlerine denk gelen kısmından fazlası istihazedir, hükmü gereğince bu kadının adet mekanında nisap miktarı yani 3 günden fazla (4 gün) kan görüldüğünden adetinin mekanında değişiklik olmamış, denk gelmeyen kısımlar istihaze olmuştur. Ayın 1’inden önceki günlerin namazı, varsa farz ve vacip oruçları kaza edilecektir.

2. Durum: Adeti ayın ilk 5 gün kan görmek olan kadın, 8 gün erken kan görürse

3. Durum: Adetin bitiş Tarihi Çok Değişirse
Bu kadın 5 gün kan 15 gün temizlik gördükten sonra ayın 21. gününden, sonraki ayın 2. gününe kadar (2. gün dahil)kan görürse, normal adeti olan ayın ilk 5 gününün içinde nisap miktarı (3 gün) kan görmediği için ayın 21’inden 25’ine kadar hayızlı sayılır. 26’undan 15’ine kadar gördüğü kanlar istihazedir. 
Bu kadının sonraki aylar için adeti yine adeti ayın 1’inden 5’ine hesaplanacaktır. Çünkü adetinin mekanı yer değiştirmemiştir.

3. Durum: Adeti ayın ilk 5 gün kan görmek olan kadın, 10 gün erken kan görürse

Diğer Durumlar
1. Adetinin mekanında hiç kan görmese
Bu kadın 5 gün kan 15 gün temizlik gördükten sonra ayın 21. gününden 30sdfvgdfghfghfghjfghfg. gününe kadar , sonraki ayın 2. gününe kadar (2. gün dahil)kan görürse, normal adeti olan ayın ilk 5 gününün içinde nisap miktarı (3 gün) kan görmediği için ayın 21’inden 25’ine kadar hayızlı sayılır. 26’undan 15’ine kadar gördüğü kanlar istihazedir. 
Bu kadının sonraki aylar için adeti yine adeti ayın 1’inden 5’ine hesaplanacaktır. Çünkü adetinin mekanı yer değiştirmemiştir.

 

1 Ahmet Mahmut ÜNLÜ, İman İslam İlmihali (İstanbul:Tuana Basın Yayın, 2015), 233
2 Ahmet Mahmut ÜNLÜ, Kadın Halleri Risalesi (İstanbul:Tuana Basın Yayın, 2015), 8
3 İmam Birgivi, Kadınlara Mahsus Haller, çev. Hüsamettin VANLIOĞLU, Fatih KALENDER, Abdullah HİÇDÖNMEZ ve Emin Ali YÜKSEL (İstanbul: İsmailağa Yayınevi, 2024), 14
4 İmam Mevsili, El-İhtiyar, çev. Hüsamettin VANLIOĞLU, Fatih KALENDER, Abdullah HİÇDÖNMEZ ve Emin Ali YÜKSEL (İstanbul: İsmailağa Yayınevi, 2022), 75
5 İmam Serahsî, Mebsut, ed. Cevat AKŞİT, cilt 9, (İstanbul: Gümüşev Yayınları, 2018)231

Resim
adet dongusunun asamalari
Abone ol Fıkıh